Gastblog: 4 opties voor anticonceptie zonder hormonen

22 november 2022

Door: Wendy Wielenga

Op onder andere social media is steeds meer aandacht voor bijwerkingen die vrouwen ervaren van hormonale anticonceptie. Vrouwen worden massaal opgeroepen om hun pil aan de kant te leggen en in contact te komen met hun “vrouw-zijn”. Dat er veel vrouwen zijn die bijwerkingen merken van hormonen in de pil of andere hormonale anticonceptie is zeker waar. Hormonale anticonceptie kan invloed hebben op je huid, je stemming, je libido, je gewicht en veel meer. Het is dan ook belangrijk dat er meer aandacht komt voor mogelijkheden zonder hormonen. Maar wat zijn dan anticonceptiemethoden zonder hormonen?

1. Barrièremethoden: condooms en pessarium

Het meest bekende en voor de hand liggende alternatief is het (mannen)condoom. Dit is meteen het enige anticonceptiemiddel dat beschermt tegen soa’s. Ook het vrouwencondoom en het pessarium vallen onder de groep barrièremiddelen, waarbij letterlijk een barrière tussen zaadcel en eicel gecreëerd wordt. Barrièremiddelen zijn in theorie redelijk betrouwbaar, maar in de praktijk zijn ze wel gevoelig voor gebruikersfouten. Denk bijvoorbeeld aan een gescheurd condoom.

2. Natuurlijke methoden

Natuurlijke methoden zijn alle manieren om inzicht te krijgen in je eigen menstruele cyclus, om zo de vruchtbare dagen op te sporen. Op deze dagen vrij je dan niet, of met condoom. Cycluscomputers en cyclusapps zijn steeds meer in opkomst. Deze zijn heel geschikt om je vruchtbare dagen te leren herkennen, maar dan wel met als doel zwanger worden. Als anticonceptiemiddel zijn ze in de praktijk weinig betrouwbaar, de betrouwbaarheid ligt tussen de 90 en 95%.

3. Koperspiraal

Van alle anticonceptie zonder hormonen is het koperspiraal met meer dan 99% betrouwbaarheid een van de meest veilige. Koper verlamt de zaadcellen waardoor ze de eicel niet kunnen bereiken. Een koperspiraal geeft geen bijwerkingen op de rest van je lichaam, anders dan bij een hormoonspiraal. Je cyclus blijft hetzelfde en je zal geen verschil merken in libido, stemming, huid, enzovoort. Een koperspiraal kan je menstruatie wel iets heviger maken, qua bloedverlies en qua krampen. Dit wordt 3 tot 6 maanden na plaatsing wel vaak beter. Als je overstapt van pil naar koperspiraal: houd er rekening mee dat de pil je bloedingen minder maakt, en het koperspiraal je bloeding wat meer kan maken dan zonder pil. Dit kan dus als een groter verschil voelen.

Is een koperspiraal geschikt voor mij?

Een koperspiraal is geschikt voor vrouwen van alle leeftijden, of je nu al kinderen hebt gehad of niet. Heb je van jezelf al heftige menstruaties, dan past het spiraal misschien minder goed bij jou. Ben je op zoek naar een betrouwbare methode zonder hormonen, die je ook nog eens voor langere tijd kan beschermen, bespreek dan het koperspiraal eens met je verloskundige of huisarts.

4. Sterilisatie

En tot slot: wanneer je gezin compleet is en je op zoek bent naar betrouwbare anticonceptie zonder hormonen dan kun je natuurlijk ook nog kiezen voor sterilisatie van man of vrouw. Deze methoden zijn erg betrouwbaar, en in principe definitief.

Meer weten over koperspiralen? Lees verder op deze pagina.

Wendy Wielenga
Wendy Wielenga, verloskundige en anticonceptiespecialist

Wendy Wielenga is verloskundige en anticonceptiespecialist. In 2018 heeft zij zich, naast haar werk als verloskundige, gespecialiseerd in anticonceptiezorg. Haar belangrijkste drijfveer is om goede anticonceptiezorg op de kaart te zetten, voor alle vrouwen van welke leeftijd dan ook. In deze gastblog vertelt Wendy alles over anticonceptie zonder hormonen.